Trśin og lķfiš
Spurningar

Undirsķšur

Önnur svör

Svör sem birt voru ķ sama mįnuši

  1. Kvķšir fólk daušanum?
  2. Byggingarlag kirkna į Ķslandi
  3. Hvernig er himnarķki?
  4. Hver er grundvöllur hjónavķgsluformsins?
  5. Hvar eru alfa nįmskeiš?

Ferming fjórtįn įra

Tómas Daši Halldórsson spyr:

Sęlir.

Hver er ykkar afsökun fyrir žvķ aš žiš brjótiš lög žegar aš žiš fermiš börn sem aš eru ekki oršin fullra 14 įra?

Skv. tilskipun um ferminguna http://www.althingi.is/lagas/131b/1759255.html og tilskipun um vald biskupana til aš veita undanžįgur frį fermingartilskipunum http://www.althingi.is/lagas/131b/1827233.html
žį eru börn sem aš eru ekki oršin fullra 14 įra, aš flytjast til heišinna landa eša liggjandi į dįnabeši kológlega fermd.

En sama žótt aš börn séu 12-13-14 eša 15 įra gömul žį er žaš einfadlega alltof ungt. Žau eru veikari fyrir hópžrżstingi, trśgjarnari og gera žetta flest öll fyrir peninginn og gjafirnar.

Bless,
Tómas Daši

Gušmundur Žór Gušmundsson svarar:

Sęll Tómas Daši.

Ķ lögum um lögrįš nr. 71/1997 segir aš foreldrar barns sem ólögrįša er fyrir ęsku sakir og žeir sem barni komi ķ foreldra staš rįši persónulegum högum žess. Ķ barnalögum nr. 76/2003 eru įkvęši ķ V. kafla um foreldraskyldur og forsjį barns. Žar segir m.a. ķ 28. gr. aš forsjį barns feli ķ sér rétt og skyldu fyrir foreldri til aš rįša persónulegum högum barns.

Žótt telja megi aš tilvitnašar tilskipanir séu formlega gildar sem réttarheimildir žį veršur aš skżra žęr ķ samhengi viš yngri réttarheimildir. Yngri réttarheimildir ganga almennt framar hinum eldri og er lķklegt aš žaš eigi viš ķ žessu tilviki, ž.e. aš tilvitnuš lagaįkvęši hér aš framan śr lögum um lögrįš og branalögum feli žaš ķ sér aš forsjįrmenn barna įkveši hvort barn fermist eša ekki (aš sjįlfsögšu ķ samrįši viš barniš). Žį ber einnig aš lķta til žess aš ferming barna į 14. aldursįri byggist į įratuga venju og jafnframt mį benda į aš tilskipun um ferminguna frį 1759 er ekki fortakslaus hvaš žetta aldursmark varšar. Einnig veršur aš horfa til žess aš börn ķ dag eru vafalaust almennt betur ķ stakk bśin til aš meta hvort žau vilji fermast eša ekki, enda hafa žau notiš skólagöngu og eru lķklegast mun betur upplżst almennt, a.m.k. į męlikvarša nśtķmans. Aš öllu žessu athugušu er žaš mitt mat aš ferming barna yngri en 14 įra sé heimil og er žvķ vart um lögbrot af hįlfu starfsmanna Žjóškirkjunnar aš ręša.

Kvešja,
Gušmundur Žór Gušmundsson

19/1 2006 · Skošaš 5777 sinnum


Ummęli frį lesendum

  1. Įrni Svanur skrifar:
    Takk fyrir gott svar Gušmundur. Ég verš aš vera ósammįla žvķ sem kemur fram ķ spurningunni um afstöšu fermingarbarna. Žaš er ķ raun makalaust hversu miklir fordómar eru ķ garš unglinga (og mega vera ķ garš žeirra) žegar kemur aš fermingunni. Ég hef komiš aš fermingarfręšslu um įrabil og hef allstašar hitt fyrir fróšleiksfśsa unglinga sem eru įhugasamir um samręšu um tilvist, trś og tilgang. Aušvitaš kunna aš vera einhverjir sem fermast vegna ytri žrżstings félaga eša gjafa, en aš ętla aš yfirfęra žaš į allan hópinn og tala meš nišrandi hętti um žennan hóp er rangt. Irma Sjöfn Óskarsdóttir skrifaši annar góšan pistil um žetta um įriš žar sem hśn beinir kastljósinu einmitt aš žessu, sjį: http://tru.is/pistlar/2002/04/mamma-af-hverju/.
  2. Grétar Einarsson skrifar:
    Ég sammįla Įrna Svani. Žaš er nś frekar nišurlęgjandi aš tala svo til unglinga aš žau hafi nįnast ekki hįlfa hugsun. Žaš er aš auki rétt aš benda į aš unglingum er žaš ķ sjįlfs vald sett hvort žau fermast og žį hvort um kirkjulega eša borgaralega fermingu er aš ręša. Ein s er rétt aš benda į aš gjafaaustriš ķ kringum fermingar er ekki komiš frį kirkjunni heldur mun frekar frį žjóšfélaginu sjįlfu og kaupmönnum. Sé hópžrżstingurinn ķ įttina aš žvķ aš börn fermist ķ kirkju žį fagna ég honum. Athugum lķka aš ef kirkjan vęri aš fremja lögbrot samkvęmt įšunefndum lagagreinum ętti žaš sjįlfsagt lķka viš um borgaralega fermingu.
  3. Hjalti skrifar:
    Įhrif félagshópsins eru hvaš sterkust ķ 8. og 9. bekk. Žaš er enginn aš tala nišrandi til barnanna meš žvķ aš benda į žį augljósu stašreynd aš flest žeirra fermast lķklega ekki af trśarlegum įstęšum, heldur vegna žrżstings frį samfélaginu og félagshópnum. Ef fermingunni vęri til dęmis frestaš til 16 eša 18 įra aldurs myndu vafalaust langtum fęrri fermast.
  4. Tómas Daši Halldórsson skrifar:
    Ég vill nś byrja į žvķ aš žakka ykkur fyrir aš svara. Bjóst ekki viš svari. En fyrst aš žiš eruš aš tala um ķ ummęlum aš ég hafi fordóma gagnvart unglingum žį vill ég bara segja ykkur žaš aš ég fermdist sjįlfur sķšasta aprķl viš borgaralega athöfn. Flestir fermingarkrakkar sem ég žekki fermdust vegna vina sinna ķ fermingarfręšslunni, fermingarferšarinnar, peninga og gjafa. Ég žekki tvęr manneskjur sem aš sögšust ętla aš fermast til aš stašfesta trś sķna į Jesś. Svo byrjar trśfręšslan einfaldlega alltof seint. Krakkarnir įkveša flestir aš fermast sumariš fyrir 8 bekk og sķšan byrjar fręšsla į öšrum trśarbrögšum eftir athöfnina. “ Jįjį žiš getiš alveg sagt žaš aftur og aftur aš börnin geti tekiš žessa įkvöršun sjįlf en žaš er einfaldlega ekki rétt. Žetta eru erfiš įr fyrir unglinga. Žetta er aldurinn žar sem aš flestir byrja aš neyta vķmuefna og lįta hópžrżsting stjórna sér. Og žaš er engin undantekning žegar aš žaš kemur aš fermingum. Flestir krakkarnir hafa einfaldlega vošalega litla gagnrżnina hugsun. Og žar sem aš ég er sjįlfur ķ grunnskóla žį verš ég aš segja ķ hreinskilni aš mér finnst hįlf glępsamlegt hvernig žiš eigiš einkarétt į žvķ aš kynna ykkar starf ķ grunnskólum. ,,Hey krakkar komiš ķ fermingarfręšslu og kandķfloss en žaš er eitt skilyrši, žiš žurfiš aš selja sįl ykkar'' Jęja Gušmundur žś svarašir spurningunni takk fyrir ég nenni ekki aš röfla.
  5. Tómas Daši Halldórsson skrifar:
    Og svo segir žś Grétar aš börn hafi val hvort aš žau fermist borgaralega eša kristilega. Ég hafši val. En ég veit lķka um krakka sem aš voru neyddir af foreldrum sķnum aš fermast kristilega.
  6. Grétar Einarsson skrifar:
    Flestir unglingar sem ég žekki hafa reyndar įkvešiš sig sjįlf og tekiš žį įkvöršun aš yfirvegušu rįši. Hvaš um žaš. Mér hefur reyndar fundist aš frį skķrn til fermingar sé ekki nęgilegt ašhald frį hendi kirkjunnar. Žaš er ekki fręšsla frį hendi kirkjunnar til handa foreldrum né gušfešginum til aš leišbeina žeim ķ kristilegu uppeldi né neitt efni žar um svo ég viti (bišst afsökunar fari ég meš rangt mįl). Žaš er ekki fyrr en ķ sunnnudagaskóla sem eitthvaš gerist. Žetta er aš sjįlfsögšu ekki nógu gott aš mķnu mati. Kirkjan ętti aš bjóša upp į fręšsluefni og nįmskeiš til handa foreldrum og gušfešginum til aš undirbśa žau og styšja ķ kristilegu uppeldi barna frį skķrn til fermingar.
  7. Torfi Stefįnsson skrifar:
    Mig langar ašeins aš tjį mig um žetta, žar sem ég er aš vinna žessa dagana viš śttekt į hérlendri fermingarfręšslu. Ég er sammįla Tómasi Daša um aš fermingaraldurinn sé ķ yngsta lagi vegna skorts į žroska ungmennanna. Žessi aldursmörk eru alls ekki sjįlfgefin, enda verša fernigarbörn ķ Svķžjóš aš vera į 15. įri. Ferming var lögbošin į Ķslandi įriš 1741. Žį var talaš um aš ferma börn į aldrinum 10-14 įra, en foreldrar įttu aš hafa samband viš prest sinn žegar žeir töldu žau tilbśin (ž.e. hefši nęga kunnįttu ķ fręšunum en fręšslan fór fram ķ heimahśsum). Vegna įherslu pķetismans į skilning, ekki utanbókarlęrdóm, og į žaš aš fręšlan leiddi til afturhvarfs (endurfęšingar)) žótti aldurinn of lįgur. Meš tilskipun įriš 1759 var įkvešiš aš ferma ekki ungmenni yngri en 14-15 įra og ekki eldri en 19 įra. Įriš 1790 er žessu žó breytt er kvešiš var į um aš börnin byrji kveralęrdóminn 10 įra og lyki honum fyrir 14 įra aldurs. Kirkjan er aušvitaš ekki bundin af žessum įkvęšum ķ dag, enda sjaldan fariš eftir žeim, heldur hefur žaš sjįlfstęši aš įkvarša slķkt sjįlf. Saga fermingarinnar ķ okkar kirkju sżnir žó aš žaš er ekkert nišrandi eša nišurlęgjandi fyrir ungmennin aš telja žau ekki hafa nęgilegan žroska til aš fermast į 14. aldursįri. Žaš eru einfaldlega ešlilegar vangaveltur ef menn vilja nį eitthvaš śr śr fręšslunni. Hęttan viš nśverandi fyrirkomulag er žaš aš fermingin veršur aš vana (fjölskylduhįtķš) og aš eintómum helgisiš (seremonķu). Žetta sķšasta var einmitt helsta gagnrżni lśterskra sišbótarmanna į ferminguna og įstęša žess aš hśn var aflögš ķ um 200 įr ķ lśtherskum kirkjum. Gagnrżni į nśverandi fyrirkomulag er ešlileg og sjįlfsögš - og žyrfti aš vera meira įberandi į kirkjulegum vettvangi.
  8. Torfi Stefįnsson skrifar:
    Mig langar ašeins aš tjį mig um žetta, žar sem ég er aš vinna žessa dagana viš śttekt į hérlendri fermingarfręšslu. Ég er sammįla Tómasi Daša um aš fermingaraldurinn sé ķ yngsta lagi vegna skorts į žroska ungmennanna. Žessi aldursmörk eru alls ekki sjįlfgefin, enda verša fermingarbörn ķ Svķžjóš aš vera į 15. įri viš fermingu. Ferming var lögbošin į Ķslandi įriš 1741. Žį var talaš um aš ferma börn į aldrinum 10-14 įra, en foreldrar įttu aš hafa samband viš prest sinn žegar žeir töldu žau tilbśin (ž.e. hefšu nęga kunnįttu ķ fręšunum en fręšslan fór aš mestu fram ķ heimahśsum). Vegna įherslu pķetismans į skilning, ekki utanbókarlęrdóm, og į žaš aš fręšslan leiddi til afturhvarfs (endurfęšingar)) žótti aldurinn of lįgur. Meš tilskipun įriš 1759 var įkvešiš aš ferma ekki ungmenni yngri en 14-15 įra og ekki eldri en 19 įra. Įriš 1790 er žessu žó breytt er kvešiš var į um aš börnin byrji kveralęrdóminn 10 įra og lyki honum fyrir 14 įra aldurs. Kirkjan er aušvitaš ekki bundin af žessum įkvęšum ķ dag, enda sjaldan fariš eftir žeim, heldur hefur žaš sjįlfstęši aš įkvarša slķkt sjįlf. Saga fermingarinnar ķ okkar kirkju sżnir žó aš žaš er ekkert nišrandi eša nišurlęgjandi fyrir ungmennin aš telja žau ekki hafa nęgilegan žroska til aš fermast į 14. aldursįri. Žaš eru einfaldlega ešlilegar vangaveltur ef menn vilja fį eitthvaš śr śr fręšslunni. Hęttan viš nśverandi fyrirkomulag er žaš aš fermingin veršur aš vana (fjölskylduhįtķš) og aš eintómum helgisiš (seremonķu). Žetta sķšasta var einmitt helsta gagnrżni lśterskra sišbótarmanna į ferminguna og įstęša žess aš hśn var aflögš ķ um 200 įr ķ lśtherskum kirkjum. Gagnrżni į nśverandi fyrirkomulag er ešlileg og sjįlfsögš - og žyrfti aš vera meira įberandi į kirkjulegum vettvangi.

Langar žig aš bera fram spurningu? Geršu žaš žį hér.

Žķn ummęli

Nafn:
 
Netfang:
 
Ummęli:
 


Forsķša · Skoša svarflokka · Höfundar · Leit

Pistlar
Postilla
Almanak
Spurningar