Trúin og lífið
Pistlar


Undirsíður

Eftir sama höfund

Pistlar á trú.is eru birtir undir fullu nafni höfunda og eru á ábyrgð þeirra.



Leita í pistlum

Geir Waage

Hinn daufdumbi

22. ágúst 2010

Síðan hélt Jesús úr Týrusarbyggðum, um Sídon og yfir Dekapólisbyggðir miðjar til Galíleuvatns. Þá færa menn til hans daufan og málhaltan mann og biðja hann að leggja hönd sína yfir hann. Jesús leiddi hann afsíðis frá fólkinu, stakk fingrum sínum í eyru honum og vætti tungu hans með munnvatni sínu. Þá leit hann upp til himins, andvarpaði og sagði við hann: „Effaþa,“ það er: Opnist þú.

Og eyru hans opnuðust og haft tungu hans losnaði og hann talaði skýrt. Jesús bannaði þeim að segja þetta neinum en svo mjög sem hann bannaði þeim því frekar sögðu þeir frá því. Menn undruðust mjög og sögðu: „Allt gerir hann vel, daufa lætur hann heyra og mállausa mæla.“ Mrk 7.31-37

Náð sje neð yður og Friður frá Guði Föður vorum og Drottni Jesú Kristi. Amen

Það er auðvelt að sjá fyrir sjer þann atburð, sem Guðspjallið greinir
frá í dag. Þeir komu berandi og dragandi með sjer mikið fatlaðan mann
í þeirri von, að Jesús geti hjálpað. Sögnin fero er hjer þýdd með
sögninni að færa og merkir eiginlega að burðast með eða drösla með
sjer. Hún gefur strax til kynna, hversu ósjálfbjarga þessi maður hefur
verið, að öllum líkindum talsvert bæklaður auk þess að vera bæði
mállaus og heyrnarlaus. Mjer er heldur ekki grunlaust um að hann hafi
verið hræddur og ófús til þess að fara með þeim til Jesú. Það er líka
rjett að skoða orðið mogilalos, sem hjer er þýtt málhaltur. Í gömlu
þýðingunum er það útlagt dumbur, sem merkir þögull, mállaus. Þegar á
allt er litið, þá hefur þessi maður verið hinn mesti vesalingur:
Heyrnarlaus mállaus og ósjálfbjarga að auki. Að öðru er einnig að gæta
hjer. Jesús var á ferð um Dekapólisbyggðir. Þar voru tíu grískar eða
hellenískar borgir, byggðar heiðingjum. Þetta þýðir líklega, að þeir
hafi komið til Jesú án þess að fyrir því væru trúarlegar forsendur,
því þeir hafa trúlega ekki verið Gyðingar. Þeir hafa heyrt um
meistarann og kraftaverki hans og um það, að hann gjörði sjer ekki
mannamun. Þeim hefur ekki þókt saka að reyna, því það er sama hvaðan
gott kemur. Og Jesús tekur þeim í samræmi við þetta. Þetta skiptir
líka máli hjer, því yfirleitt kenndi Jesús á trúarlegum forsendum
Gyðingdómsins. Hjer predikar Jesús sannarlega almennt. Hann víkur
manninum afsíðis, svo þeir geti átzt við óáreittir. Hann stingur
fingrum í eyru honum eins og til þess að stinga á haftinu, sem lokaði
eyrum hans. Hann spýtti á fingur sjer og þreifar á stirðri tungunni,
eins og til að smyrja hana og hann lítur til himins. Þaðan er hjálpar
að vænta.

Allt er þetta augljóst táknmál. Líka þegar hann andvarpar. Er það ekki
af meðaumkun og hryggð, -af meðlíðan. Og hann mælir sköpunarorð:
“Effaþa, opnist þú. Og haft tungu hans losnaði og hann talaði skýrt“.

Það er mörg fötlunin, sum meðfædd, sum af völdum slysa og óhappa.
Verst og þungbærust sú, sem verður af mannavöldum, þegar menn vinna
hver öðrum óbætanlegt tjón; stundum af illum ásetningi, stundum af
vanmætti sínum, breyzkleika eða síngirni, stundum óafvitandi.

Verst eru afbrot manna gegn smælingjum og sakleysinu. Þau valda alltaf
málleysi og heyrnarleysi hjá þeim sem á yfirborði virðast heilbrigðir
og botnlausum hyldýpiskvölum hjá þolendunum. Sum afbrot manna og
glæpir, loka manninn algjörlega inni í sjálfum sjer, bæði gerandann og
þolandann, gjöra hann daufan og dumban og hjálparvana og ofurselja
hann kvöl og angist. Hvernig á að brjótast inn í slíkan vítahring sem
oft líkist mest djöfullegum gerningum? Hvar eru úrræði manna: Hvað er
hægt að gjöra?

Mönnum er að jafnaði ekki gefið það, að tala sköpunarorðið, sem Guð
einn ræður. En þeir geta farið að fordæmi Jesú; hlustað, predikað,
tjáð og sýnt meðlíðan og þegar fram er komin iðran og rjett yfirbót
og fyrirgefning, þá talar Guð sjálfur sköpunarorðið: „Effaþa, opnist
þú“ og í því er innifalið þetta: „Barnið mitt, syndir þínar eru þjer
fyrirgefnar“.

Þá fyrst fer að gróa flakandi, svíðandi, brennandi sárið; eyrun
opnast, tungan losnar, því það er Guð, sem græðir mein manna. Sjálfir
geta þeir lítið til þess lagt nema góðan vilja og viðleitni. Því
veldur breyzkleiki vor og synd, sjálfdæmi og sjergæði, sem er inngróið
hjá oss: Eigingirndirnar sem jafnan skipa manninum í Guðs stað, í stað
þess að meðganga sitt. „Það var ekki eg, heldur konan sem þú gafst
mjer, sem gaf mjer að eta og eg át“ sagði Adam forðum. Ekki eg, heldur
hún og þú gafst mjer hana. Er til einfaldari og sannferðugri lýsing á
manninum, en þessi úr Genesisbókinni: Það er aldrei eg, kannski þú, en
umfram allt hann,- einhver annar.

Íslenzkt samfjelag er í sárum: Menn æpa upp úr kvöl sinni og finna
engin úrræði. Eins og stygg og hvekkt hjörð eða stóð flæmast þeir úr
einum stað í annan og vita ekki sitt rjúkandi ráð annað en það, að
finna einhverja sökudólga; í bönkunum, í kirkjunni, í lögreglunni,
bara einhvers staðar-. Uppgjörum er hvergi nærri lokið. Hvað kirkjuna
varðar, þá fer því fjarri, að þeim málum sje lokið, sem skóku
samfjelagið fyrir um það bil hálfum öðrum áratug. Þá var beitt þöggun,
staðinn vörður um menn, barizt fyrir því að halda í þagnargildi því,
sem betur hefði verið gengizt við. Eg er ekki viss um, að frestur sje
á illu beztur.

En eg er viss um það, að ráðleysi vort ofan á alla aðra vanlíðan,
stafar mest af því, að vjer höfum nú lengi að undanförnu ekki gefið
gaum að grunngildum siðaðra manna samfjelags. Engin lög, siðareglur
eða samþykktir geta tryggt það, að menn fari að mannasiðum, hafi þeir
ekki vakandi samvizku, eða kunni þeir ekki skil á rjettu og röngu.

„Það sem þjer viljið að aðrir menn gjöri yður, skuluð þjer þeim og
gjöra“.

„Það sem þjer hafið gjört einum þessara minna minnstu bræðra, það
hafið þjer gjört mjer“

Þetta hið síðara hygg eg að megi heimfæra bæði til góðs og ills, þótt
Frelsarinn vísi vafalaust sjálfur fremur til hins góða.
Hafi þjóðin tapað trú sinni, er ekki undarlegt að siðferði hennar hafi
látið á sjá og henni gangi það illa að koma fyrir sig vitinu og
fótunum, þegar áföllin dynja á henni.

Eg kann ekki annað ráð til að hafa fyrir fólki en Þetta: Verði þjer á,
skaltu kannast við villu þíns vegar og gangast við henni. Játa afbrot
þín og reyna að bæta fyrir þau, gjöra iðrun og yfirbót. Þá fyrst er
hægt að byrja á því að græða með mönnum: Veita aflausn. Þetta á við um
bankamenn, jafnt sem presta, svefnværa stjórnmálamenn, jafnt sem
níðinga. Þetta er eina færa leiðin. En það verður fyrst að segja satt
og draga ekkert undan. Það var gert í Suður Afríku. Þar var engin
fjölskylda, hvítra eða svartra, ósnert af böli undanfarinna áratuga
kúgunar og harðræðis. Þeir settu á stofn sannleiksnefndir, þar sem
leiddir voru saman þolendur og böðlar þeirra. Þeir voru knúnir til
þess að tala saman og segja satt. Þá fyrst varð til forsenda þess, að
færi að gróa með mönnum.

Guð hjálpi oss. Hann sendi sinn góða, Heilaga Anda til þess að vekja
með oss iðrun og yfirbót. Svo tali hann sitt máttarorð: „Effaþa,
opnist þú“. Og hann bannaði þeim að segja frá þessu, en þeim mun meira
sem hann bannaði þeim það, þeim mun meira báru þeir það út. Þannig er
hið góða.
Amen.

Dýrð sje Guði, Föður og Syni og Heilögum Anda. Svo sem var í öndverðu
er enn og um aldir og að eilífu. Amen.

Um höfundinn

Viðbrögð

Allur réttur áskilinn © 2000-2018 Höfundar og þjóðkirkjan. Flettingar 1154.


Pistlar
Postilla
Almanak
Spurningar