Þið eruð öll börn ljóssins og börn dagsins. Við heyrum ekki nóttunni til eða myrkrinu. Fyrsta Þessalónikubréf 5:5-7

Guð hefur gefið okkur þennan fallega og góða dag. Guð hefur gefið okkur ljósið, sem þó ekki allir sjá og sumir kæra sig ekki um. Guð hefur gefið okkur tækifæri til að vera börn ljóssins. Að vera börn dagsins í trúnni á sig, í trúnni á heilagan anda, í trúnni á upprisinn frelsara Jesú Krist.



Trúin á Jesú Krist er ekki trú á sorg og þjáningu heldur trúin á gleði, fyrirgefningu, kærleika og umburðarlyndi. Trúin á frið og frelsi. Og trúin sú er tær lind sem streymir endalaust og vökvar og græðir allt sem á vegi hennar verður. Meira að segja steinarnir verða holaðir uns þeir brotna og myljast niður.  Og við erum hluti af þessari lynd ef við leifum henni að mola steinana innra með okkur sjálfum. Þá flæðir hún áfram og græðir upp það harðneskjulega landslag sem oft umkringir okkur. Við erum hluti af lyndinni og við erum hluti af aldingarðinum sem hún vökvar, aldingarði sem er fullur af fjölbreytilegasta lífi sem hægt er að ýminda sér. Lífi sem er sköpun Guðs. Við erum eitt undir regnboga sköpunnar Guðs og sáttmála hans.



Til hamingju Ísland! Til hamingju með þennan blessaða dag. Í dag er gleðidagur, ljóssins dagur, fyrir samfélagið allt. Við fögnum í mörgum kirkjum í dag. Við fögnum því að ný hjúskaparlög hafa tekið gildi. Við fögnum því að með þeim hefur hjónabandið, sem ein af grundvallarstofnunum samfélagsins, verið styrkt og eflt. Við fögnum því að þessi stofnun heyrir nú öllum til, að sáttmálinn um ást og trúfesti, virðingu og vináttu, kærleika og umburðarlyndi, er ekki bundin kynhneigð eða kyni. Við fögnum því að mismunun hefur verið eitt. Slíkt hlítur ætíð að vera fagnaðarefni í hverju samfélagi.


“Þjóðkirkjan vill standa með hjónabandinu og þeim sem staðfesta ráð sitt og gangast undir skuldbindingar um virðingu, ást og tryggð. Enda er hjónabandið elsta stofnun mannlegs samfélags og sú sem best hefur reynst til að hlynna að viðkvæmustu og dýrmætustu þáttum þjóðfélags og menningar: tryggð og trúfesti, kærleika, umhyggju og uppeldi.“ Svo segir m.a. í bréfi biskups til presta vegna þessara nýju laga. Orð að sönnu og okkur öllum til hvatningar um að standa vörð um hjónabandið, öllum til handa.





Það er til vitnis um þroska hvers samfélags hvernig högum þeirra sem til minnihluta teljast, er háttað, bæði samfélagslega og lagalega. Og hvað varðar réttindi okkar samkynhneigðra stöndum við flestum þjóðum framar. Það hlítur að vera gleðiefni fyrir samfélagið allt í nútíð sem framtíð. Það er til vitnis um kærleiksríkt samfélag. Þjóðkirkjan hefur líka farið um langan veg í sinni afstöðu. Það er ótrúlegt á hve skömmum tíma íslenskt samfélag hefur tryggt öllum jafnan rétt. Sem betur fer er misrétti fortíðar nú í letri sögubóka en ekki raunveruleiki samtíðarinnar þó fordómar séu enn til staðar. Ég get ekki annað en lotið höfði og þakkað er ég hugsa til allra þeirra sem hafa barist fyrir réttindum okkar í gegnum árin. Svo margir hafa þolað hræðilega smán svo ég geti haldið í höndina á manninum mínum óttalaus í þessu fallega landi.


Við lifum í lýðræðissamfélagi þar sem við höfum öll leyfi til að hafa skoðanir og koma þeim á framfæri og afla þeirra fylgis. En það er líka svo í lýðræðissamfélagi að sumar skoðanir fá meiri hljómgrunn en aðrar, rökin fyrir þeim eru sterkari. Slíkt ber okkur að virða. Og það skipti máli hvernig og hvað við segjum og hvar og af hvaða tilefni. Það hafa verið skiptar skoðanir um hjónabandið og hvernig það á að vera samansett og aðkomu kirkjunnar að því á undanförnum árum. Það hafa þung orð fallið í hita umræðunnar og margir verið særðir. Það hefur langt í frá alltaf verið höfð aðgát í nærveru sálar. Og sum sár taka langan tíma að gróa. En í dag er tími sátta og fyrirgefningar. Í dag er tími til að takast í hendur og horfa óttalaus og fordómalaus fram á veginn.

„Þér eruð allir Guðs börn fyrir trúna á Krist Jesú. Allir þér, sem eruð skírðir til samfélags við Krist, þér hafið íklæðst Kristi. Hér er enginn Gyðingur né grískur, þræll né frjáls maður, karl né kona. Þér eruð allir eitt í Kristi Jesú. “ (Galatabréfið 3:26-28)

Dásamleg orð Páls postula úr Galatabréfinu. Afmán þess að setja þá sem trúa á Jesú Krist sem frelsara sinn og meðtaka hann sem slíkan í líf sitt, í dilka. Hvatning til að opna augun fyrir náunga okkar, bróður og systur sköpuð af Guði eins og þau eru, eitt í skírninni, eitt við altari drottins.

Þessi orð Páls postula hafa verið mér leiðarljós.

Ég vil leyfa mér að umorða þau og segja sem svo, í tilefni þessa gleðilega og fallega dags: 


„Við erum öll Guðs börn fyrir trúna á Krist Jesú. Öll þið, sem eruð skírð til samfélags við Krist, þið hafið íklæðst Kristi. Hér er enginn hommi né lesbía, gagnkynhneigður né tvíkynhneigður, kynskiptingur né klæðskiptingur, karl né kona. Við erum öll eitt í Kristi Jesú.“

Og samt eru flest okkar hluti af þessum manngerðu skilgreiningum. Ég er hommi en ég er fyrst og fremst manneskja af holdi og blóði, skapaður af Guði eins og ég er. Guð hefur ætlað mér tilgang eins og ég er. Og svo er því farið um okkur öll hvaða manngerða merkimiða sem við annars berum. 
Í Postualsögunni stendur:
“Þá tók Pétur til máls og sagði. „Sannlega skil ég nú að Guð fer ekki í manngreinarálit. Hann tekur opnum örmum hverjum þeim sem óttast hann og ástunda réttlæti, hverrar þjóðar sem er.“ (Post.10.34-36)



Í dag er alþjóðlegur baráttudagur samkynhneigðra. Það var þann 27. júní 1969 sem hópur samkynhneigðra sem sóttu bar að nafni Stonewall í New York reis upp á móti linnulausu og skipulögðu ofbeldi lögreglu og stjórnvalda og krafðist þess að fá að vera í friði, laus við ofbeldi og kúgun. Og þó við gleðjumst í dag hér á íslandi, og gleðjumst í kirkjum, þá skilum við ekki gleyma því að enn berast okkur margar fréttir um skelfilegt ofbeldi gegn samkynhneigðu fólki um allan heim, líka í okkar næstu nágrannalöndum. Ofbeldi og jafnvel manndráp, framkvæmt af einstaklingum sem hópum, skipulagt af stjórnvöldum og varið með lögum, varið með trúarkenningum, túlkuðum af trúarleiðtogum og á sér því miður oftast sitt helsta og mest áberandi skjól í trúfélögum og þar af mest í kristnum og íslömskum.

Í augum margra „sanntrúaðra“ er sá þjóðfélagshópur sem ég tilheyri óhreinn, ekki undir náð Guðs. Víðast hvar í hinni heilögu almennu kirkju erum við, sem þessum þjóðfélagshópi tilheyrum, í besta falli óvelkomin og í versta falli djöfulleg og útskúfuð og jafnvel verra en það. Og ekki hjálpar það okkur þó að mörg okkar, séum skírð innan hennar. Sumir trúaðir innan kirkju sem utan og sumir trúlausir, skilja ekki að við skulum geta trúað eða að við skulum voga okkur að trúa, voga okkur að vera hluti af hinni heilögu almennu kirkju.

Æði víða eru þess enn dæmi að söfnuðir og vígðir menn láti líkamlegt og andlegt ofbeldi og kúgun, sem vind um eyru þjóta. Hommar og lesbíur eru í augum sumra einskis virði og samneiti við okkur að öllu óæskilegt, bannað og svívirðilegt. Og þessi útskúfun og ofbeldi er ekki bundin við trúarbrögð eða svokölluð vanþróuð samfélög, eins og dæmin sanna. Sem betur fer á slíkt ofbeldi og útskúfun ekki við um hina íslensku þjóðkirkju og þjóð þó meðal hennar séu líka skiptar skoðanir. Og sem betur eru ekki allar kirkjur og kristin trúfélög í heiminum sem slíkt framkvæma eða samþykkja.

Sé litið á söguna og víðast hvar, því miður, í samtíðinni líka höfum við samkynhneigðir enga ástæðu til að leggja traust okkar á trúarbrögð til varnar velferð okkar og hamingju.

En samt erum við og höfum alltaf verið hluti trúarbragðanna; leik sem lærð, virk eða óvirk, ósýnileg lengst af en alltaf meir og meir sýnileg. Innan hinnar heilögu almennu kirkju höfum við ætíð verið, alveg frá upphafi, og mörg okkar þjónað henni jafn dyggilega og aðrir, verið almúginn á kirkjubekknum, verið djákninn, presturinn, biskupinn og í annarri kirkjudeild; kardínálinn og gott ef ekki páfi. Við höfum líka verið konan og maðurinn sem gifti sig, ósýnileg þá en sýnileg í dag.



Það heyrist oft að kirkjan sé gömul, úrelt og fúin.  Og víst er að ýmis skúmaskot þarfnast hreinsunar og lagfæringa og víst er að lísa mætti upp bakvið ýmsar luktar dyr og í ýmis dimm horn. En nei hún er ekki gömul úrelt og fúin, því ber hún sjálf vitni í margbreytileika sínum og þjónustu.

Kirkjunni ber að taka höndum saman með baráttusamtökum samkynhneigðra og  öllum öðrum sem þurfa að þola kúgun og ofbeldi Henni ber að standa vörð um velferð hverrar manneskju og standa vörð um mannhelgi hennar. Henni ber að styðja, styrkja og vernda hvern þann sem þarf að þola ofbeldi og kúgun. Það geta verið misjafnar skoðanir um hverja manneskju eða þjóðfélagsóp, kyn, kynhneigð, litarhátt, trú, lífsskoðun, uppruna eða hvað annað.

En kristinni kirkju ber að standa vörð um manneskjuna sem sköpun Guðs, standa vörð um helgi hennar og mannréttindi hver og hvar svo sem hún er og hvar svo sem hún er. Í ljósi orða og verka Jesú Krists getum við ekki á nokkurn hátt þolað það að meðbræður okkar og systur séu beitt ofbeldi, neitað um þau almennu mannréttindi sem við þó erum sammála um að séu öllum til handa. Við getum ekki þolað að ofbeldi sé varið með trúarsetningum úr Heilagri ritningu, sem slitnar eru úr samhengi, og túlkaðar til réttlætingar ofbeldi og mannfyrirlitningu! Og þessa skildu berum við allt kristið fólk hvert og eitt okkar og við öll sem kirkja, gagnvart öllum meðbræðrum okkar og systrum. Ofbeldi í hvaða mynd sem er er andstætt kristinni trú! Látum það ekki vera orðin tóm!



Kirkjan er fjölskylda mín og kirkjan er heimili mitt. Þannig upplifi ég hana. Kirkjan er fjölskylda okkar og kirkjan er heimili okkar. Þar eigum við að finna öryggi og skjól og hlýju og elsku. Þar á kærleikurinn að eiga heima án skylirða. Þar á rödd okkar að heyrast þó annars staðar sé hún hjóm eitt. Þar höfum við réttindi og skyldur sem skírðir einstaklingar gagnvart sjálfum okkur og okkar trúbræðrum og systrum og kirkjunni sjálfri. Við vísum ekki ættingum eða fjölskyldumeðlimum á dyr. Ekki ástvinum eða vinum. Ekki hinum ókunna. Við dæmum þá ekki heldur hjálpum þeim sem best við getum og bjóðum þá velkomna. Bjóðum þeim gistingu og gerum þeim vel. Við styðjum þá og styrkjum á lífsleiðinni svo sem okkur er framast unnt og við látum okkur annt um velferð þeirra og hamingju því þeirra hamingja og velferð er um leið okkar eigin. Við fyrirgefum, umberum og elskum. Það er hin kristna leið. Þannig er hin kristna trú. Þannig er Guð, Guðs sonur Jesús Kristur og Heilagur andi. Að vera hluti hinnar heilögu almennu kirkju er upphaf trúarlegrar vegferðar og á ekki að vera endir hennar fyrir nokkra manneskju og aldrei endamark. 



„Verið miskunnsöm eins og faðir yðar er miskunnsamur. Dæmið ekki og þér munuð eigi verða dæmd. Sakfellið eigi og þér munuð eigi verða sakfelld. Fyrirgefið öðrum og Guð mun fyrirgefa yður. Gefið og yður mun gefið verða.“
(Lúk 6:36-42)



Við stöndum frammi fyrir bróður eða systur, annarri manneskju, og við dæmum ekki heldur sjáum manneskjuna frammi fyrir okkur. Manneskju sem er sköpuð af Guði og sem er falleg og einstök. Og okkur ber að umgangast hana á þann hátt sem við viljum að sú manneskja umgangist okkur. Einungis með því að dæma ekki, með því að fyrirgefa, með því að gefa eigum við rétt á því sama en fátt er erfiðara en að uppfylla allt þetta þó við séum öll af vilja gerð.

Ég hef líka fundið fyrir því að vera dæmdur, fundið fyrir útskúfun og orðið fyrir mótlæti, mis mikið og mis áberandi, og líka úr ótrúlegustu áttum þaðan sem ég síst bjóst við.

En í samanburði við það sem svo margir hafa þurft að þola og sem svo margir þurfa enn að þola í dag eru það nánast smámunir einir. Og ég þekki homma og lesbíur sem hafa orðið fyrir útskúfun úr eigin röðum sökum trúar sinnar og kirkjunnar sökum kynhneigðar sinnar og telja sig á hvorugum staðnum eiga heima. Ég hef líka verið dómharður og dæmt og líka útskúfað. Fyrirgef mér það sem ég hef rangt gert öðrum Drottinn og fyrirgefið mér það hverjir þeir sem ég hef gert slíkt gegn og orð mín heyra.

En Kristur kom ekki til að dæma okkur og bauð okkur að dæma engan. Hann kom til að frelsa okkur. 

Guð gaf heiðingjunum heilagan anda. Um þetta má lesa í Postulasögunni (10:44-48). Guð mismunar ekki, það erum við sem gerum það. Það er ólíklegasta fólk sem Guð gefur heilagan anda, sem Guð kallar til sín og það er ólíklegasta fólk sem gefur Guði líf sitt. Engum getum við varnað skírn í heilögum anda því sá hefur verið kallaður af Guði.  Engum getum við varnað að heyra Guðs orð. Við hvorki getum né megum við sporna, hvað sem okkur annars finnst um það fólk. 



Um höfundinn